"Gorczakow odpowiedział w lutym 1876 r. Potwierdziwszy osiągnięte w 1873 r. porozumienie o granicach Afganistanu oraz tezę, że kraj ten pozostaje „poza sferą działania" Rosji, oświadczył, że rząd rosyjski uważa pertraktacje w sprawie rozgraniczającego pasa za zakończone. Oba rządy zachowają pełną swobodę działania w stosunku do krajów tego pasa, lecz będą brać pod uwagę wzajemne interesy i w miarę możności unikać bezpośredniego sąsiedztwa. Rosja natychmiast wykorzystała też „swobodę działania" proklamowaną przez premiera angielskiego w stosunku do krajów „pośredniego pasa": 17 lutego 1876 r. ukazał się dekret carski o przyłączeniu do cesarstwa rosyjskiego chanatu Kokandu. Disraeli zbytnio się pospieszył, gdyż Anglii było bez porównania trudniej niż Rosji osiągnąć zamierzone cele zaborcze. Podbój Afganistanu musiałby napotkać ogromne przeszkody naturalne oraz opór bitnego narodu afgańskiego. Przed objęciem władzy przez Disraelego stosunek Anglii do Szer Alego, mimo wzajemnego niezadowolenia, miał charakter protekcyjny. Szer Ali, który od końca lat sześćdziesiątych wykonywał polecenia Anglii, prowadził dla dogodzenia jej politykę nieprzyjazną wobec Rosji. Starał się on nie tylko umocnić na południowych brzegach Amu-darii, lecz rozszerzyć także swoje wpływy na Turkmenię. "
Tekst zaczerpnięty z "Historia dyplomacji 1871-1914" wyd. Książka i Wiedza; rok 1972
